Su Sayacı DN15 mi DN20 mi? Daire ve Bina İçin Doğru Su Sayacı Seçimi

Kısa cevap: Daire içi soğuk ve sıcak su için DN15 (1/2″) ve DN20 (3/4″) sayaçların çoğu aynı daimi debiyle, Q3 2,5 m³/h ile çalışır; bu yüzden seçimi çoğunlukla mevcut boru ölçüsü, sayaç yerindeki gövde boyu ve bağlantı dişi belirler. Daha yüksek debi gereken yerde Q3 4 m³/h'lik DN20 modellere ya da DN25 ve üzerine, bina ve site girişinde flanşlı Woltman sayaçlara geçilir. Şebeke (abonelik) sayacının tipini ve çapını ise su idaresi belirler.

Bu rehberde sayaç etiketindeki Q3 ve R değerlerinin seçime etkisini, DN15 ile DN20 arasındaki gerçek farkları, sıcak-soğuk ayrımını, montaj konumunu ve büyük çaplara ne zaman geçileceğini anlatıyoruz. Örnekler su sayacı kategorimizdeki Klepsan, Honeywell (Resideo) ve Powogaz modellerinin ürün sayfalarından alınmıştır.

Çapı belirleyen ölçüt: Q3 (daimi debi)

Q3, sayacın normal kullanımda hata sınırları içinde sürekli ölçebildiği en yüksek debidir. Kısa süreli tepe debiler aşırı yük debisi Q4'ü (Q4 = 1,25 × Q3) aşmamalıdır. Q3 2,5 m³/h, dakikada yaklaşık 41,7 litre demektir; Q3 4 m³/h ise yaklaşık 66,7 litredir. MID'ye (2014/32/AB) göre Q2 ile Q4 arasında hata sınırı ±%2'dir (30 °C üzerindeki suda ±%3), Q1 ile Q2 arasında ±%5'tir.

Etiketteki R değeri (ör. R160), Q3'ün en düşük debiye (Q1) oranıdır. R büyüdükçe sayaç küçük akışları, örneğin damlayan bir musluğu, daha iyi ölçer. Q3 2,5 ve R160 olan bir sayaçta Q1 = 2,5 ÷ 160 ≈ 15,6 L/h, geçiş debisi Q2 = 1,6 × Q1 = 25 L/h'tir. Klepsan sayaçlarda R80, R100 ya da R160 olabilir; geçerli değer sayaç etiketinde yazar.

DN15 ile DN20 arasındaki gerçek fark

Sitedeki örneklerde DN20'nin her zaman daha yüksek debi anlamına gelmediği görülür: Klepsan'ın DN15 ve DN20 sayaçları aynı Q3'e sahiptir; Honeywell EW110 serisinde ise DN20 için hem 2,5 hem 4 m³/h seçeneği vardır.

Tablodan çıkan sonuç: aynı debi ihtiyacında DN15 ile DN20 arasındaki seçim, çoğu zaman borunun ve mevcut sayaç yerinin neye uygun olduğuna bağlıdır. Sayaç gövdesindeki dış diş boru ölçüsünden bir kademe büyüktür ve sayaç boruya rakorla bağlanır: DN15'te G¾, DN20'de G1. Değişimde rakorlar hariç gövde boyunu ölçün; aynı çapta farklı gövde boyları birbirinin yerine takılamaz. Debi ihtiyacı açıkça 2,5 m³/h'i aşıyorsa Q3 4'lük DN20 ya da DN25 düşünülmelidir. Tüm modelleri DN15 soğuk su sayacı ve DN20 soğuk su sayacı sayfalarında karşılaştırabilirsiniz.

Sıcak su mu, soğuk su mu?

Sayacın dayanabildiği su sıcaklığı etikette T sınıfıyla yazılır: T30, 0,1–30 °C; T90, 0,1–90 °C su içindir. Sitedeki Klepsan soğuk su sayaçları 50 °C'ye, sıcak su sayaçları 90 °C'ye kadar; Honeywell EW1100 serisi 30 °C'ye, EW1101 serisi 90 °C'ye kadar; Powogaz JS130 sıcak su sayacı 130 °C'ye kadar suyu ölçer. Soğuk su sayacı sıcak su hattına takılmamalıdır. Merkezi sıcak su sistemli binalardaki daire sayaçları için sıcak su sayacı kategorimize bakabilirsiniz.

Montaj konumu ve ölçüm yapısı

• Çok hüzmeli kuru tip (Klepsan KVS): Su ölçüm odasına birden fazla hüzmeyle girer; kadran suyla temas etmez. Yatay montaj içindir, çekvalflidir, pulse çıkışı opsiyoneldir.
• Tek hüzmeli (Honeywell EW110): Yatay ve dikey montaja uygundur; girişinde süzgeç vardır ve DN15–20 sayaç gövdesi 350° döndürülebilir. M-Bus çıkışlı sürümleri de bulunur.
• Her iki tipte de sayaç önüne ve arkasına kapama vanası koymak değişimi kolaylaştırır; akış yönü gövdedeki oka uygun olmalıdır.

Uzaktan okuma: pulse ve M-Bus

Mekanik bir su sayacı, kadranına ya da gövdesine eklenen bir çıkışla uzaktan okunabilir. Pulse (darbe) çıkışı belirli bir hacim geçtikçe sinyal üretir; M-Bus endeksi kablolu hatla (EN 13757-2/-3), wM-Bus ise radyoyla (EN 13757-4) gönderir. Sitedeki örneklerde Klepsan KVS sayaçlarda pulse çıkışı opsiyoneldir; Honeywell EW110 serisinin DN15, DN20 ve DN25 M-Bus çıkışlı sürümleri (EW1100CM…, EW1101CM…) vardır; Powogaz JS130 sıcak su sayacı reed pulser çıkışlıdır. Binada bir okuma sistemi kuruluysa yeni sayacın çıkışını bu sisteme göre seçin; sonradan çıkış eklemek her modelde mümkün olmayabilir.

Seçim kontrol listesi

• Sayaç şebeke aboneliği için mi, bina içi ara ölçüm için mi?
• Soğuk su mu, sıcak su mu? Etiketteki T sınıfı hattın sıcaklığına uygun mu?
• Mevcut boru ve rakor DN15 (G¾) mü, DN20 (G1) mi; rakorlar hariç gövde boyu kaç mm?
• Sürekli debi ihtiyacı Q3 2,5 m³/h'i aşıyor mu?
• Montaj yatay mı, dikey mi?
• Pulse ya da M-Bus ile uzaktan okuma gerekiyor mu?

Daha büyük çaplar: DN25–DN50 ve Woltman

Dükkân, villa ya da birden fazla dairenin tek sayaçtan beslendiği hatlarda dişli DN25–DN50 sayaçlara geçilir; Klepsan KVS-K serisinde Q3 DN25'te 6,3, DN32'de 10, DN40'ta 16, DN50'de 25 m³/h'tir. Bina ve site girişi, sanayi ve tarımsal sulama gibi yüksek debili hatlarda ise türbinli, flanşlı Woltman su sayaçları kullanılır; sitede Klepsan ve Apator Powogaz MWN serisi Woltman sayaçlar DN50'den DN300'e kadar bulunur.

Abonelik sayacı ve ara sayaç farkı

Şebekeye bağlanan abonelik sayacının debi, sıcaklık ve basınç değerlerini sayacı takan su idaresi belirler. İstanbul'daki güncel sayaç bedelleri için İSKİ sayaç bedelleri 2026 yazımıza, ortak sayacın ayrılması için su sayacı ayırma ve bireysel abonelik sayfamıza bakabilirsiniz. Bina içinde gider paylaşımı için kullanılan ara sayaçlarda seçim tamamen tesisata ve okuma yöntemine göre yapılır. Sitede Klepsan'ın İSKİ 2K adıyla satılan DN20 sayacının ölçü ve debi değerleri KVS-2K ile aynıdır.

Güncel fiyat ürün kartında yer alır: KDV dahil fiyat önde, KDV hariç fiyat altında gösterilir.

Sık Sorulan Sorular

DN15 sayacın yerine DN20 sayaç takılabilir mi?

Doğrudan takılmaz: DN15 sayacın gövde dişi G¾, DN20'ninki G1'dir ve gövde boyları da farklıdır. Rakor ve boru değişikliği gerekir; abonelik sayacıysa önce su idaresine danışın.

DN20 sayaç daha fazla tüketim mi yazar?

Hayır. Sayaç yalnızca içinden geçen suyun hacmini ölçer. Sitedeki Klepsan DN15 ve DN20 sayaçların daimi debisi bile aynıdır (Q3 2,5 m³/h).

Sayaç üzerindeki Q3 2,5 ne demek?

Sayacın saatte 2,5 m³'e (dakikada yaklaşık 41,7 litre) kadar akışı hata sınırları içinde sürekli ölçebildiği anlamına gelir. Kısa süreli tepe debi 3,125 m³/h'i (Q4) aşmamalıdır.

Su sayacı dikey takılabilir mi?

Modele bağlıdır. Honeywell EW110 serisi yatay ve dikey montaja uygundur; Klepsan çok hüzmeli KVS sayaçlar yatay montaj içindir. Dikey takılan bazı sayaçlarda R değeri düşer.

Su sayacı kaç yılda bir değiştirilir?

Elektrik, Su ve Gaz Sayaçları Muayene Yönetmeliği'ne göre soğuk su sayaçlarının periyodik muayene süresi 10 yıldır. Sıcak su hattındaki sayaçlar bu yönetmeliğin kapsamı dışındadır; ayrıntılar su sayacı kategori sayfamızdadır.

Hazırlayan: Novus Mühendislik ve Enerji Sistemleri teknik ekibi · Güncelleme: Kasım 2026